Bạn đang đọc Blog Chuyện thư pháp · ← Về trang chủ Thư pháp Thanh Phong
Logo Thư pháp Thanh PhongThanh PhongChuyện thư pháp
Chuyện thư pháp

4 khó khăn khi luyện thư pháp và cách tôi vượt qua

Người luyện thư pháp thường gặp bốn khó khăn: thời gian, chi phí, cách nhớ và tư duy con chữ, và việc duy trì. Bài này là những gì tôi đã trải qua, kèm cách tôi dùng để giảm bớt từng khó khăn, để bạn có cái nhìn toàn cảnh trước khi bước tiếp.

Tóm tắt nhanh

  • Thời gian: xác định rõ mình viết để làm gì rồi mới quyết định bỏ ra bao nhiêu.
  • Chi phí: người mới chỉ cần bộ đồ cơ bản; đồ tốt để sau.
  • Tư duy con chữ: đọc chữ mẫu và viết lại nhiều lần đến khi thuộc.
  • Duy trì: có góc tập cố định và có người sửa bài.
Những khó khăn người viết chữ thường gặp khi luyện thư pháp
Những khó khăn người viết chữ thường gặp khi luyện thư pháp

Khó khăn về thời gian

Người theo thư pháp chuyên nghiệp phải luyện với cường độ rất cao, có người viết tới cả chục tiếng mỗi ngày, ròng rã mười lăm, hai mươi năm mới mong có thành tựu. Ở Trung Hoa, người viết thì rất nhiều nhưng số được gọi là thư gia chỉ đếm trên đầu ngón tay. Điều đó cho thấy công phu luyện tập là yếu tố tiên quyết.

Nếu bạn đang ở những tháng đầu, đọc thêm học thư pháp bao lâu thì viết được.

Nhưng không phải ai cũng cần đi con đường ấy. Khi bắt đầu, bạn nên xác định rõ mình viết để làm gì:

Mục đíchMức đầu tư thời gianNên tập trung vào
Viết cho thỏa niềm yêu thíchMỗi ngày một buổi ngắn, đều đặn.Nét cơ bản, vài chữ mình thích.
Viết để tặng, để người khác thưởng lãmNhiều hơn, có kế hoạch theo tuần.Bố cục, đề khoản, đóng ấn.
Viết chuyên nghiệp, sống bằng nghềCoi như một công việc toàn thời gian, trong nhiều năm.Bút pháp, lâm mô nhiều nhà, lý luận.

Mục tiêu nào cũng đòi bạn đánh đổi một phần thời gian. Biết trước cái giá ấy thì đỡ nản khi thấy mình tiến chậm. Xem thêm: vì sao phải luyện tập liên tục.

Khó khăn về tài chính

Thư pháp là bộ môn tốn kém. Người luyện chữ ngày xưa thường xuất thân từ những gia đình có điều kiện, đủ sức lo đồ dùng cho việc học. Các khoản chi gồm: giấy, bút, mực, nghiên, tài liệu tham khảo, ấn triện, chặn giấy. Với người viết lâu năm, để có một bức đạt yêu cầu còn phải bỏ đi rất nhiều bản thảo và bản viết hỏng.

Tuy vậy, hiện nay đồ dùng thư pháp rất đa dạng và dễ mua. Bạn ở xa cửa hàng vẫn có thể đặt qua mạng với chi phí hợp lý. Cách tôi khuyên người mới:

  • Mua ít, mua đúng. Một cây bút vừa tay, mực nước, giấy tập và một tấm lót là đủ để bắt đầu. Nghiên có thể thay tạm bằng một chiếc đĩa nặng, lòng phẳng.
  • Giấy tập riêng, giấy viết tác phẩm riêng. Luyện nét trên giấy rẻ; giấy tốt để dành cho bài hoàn chỉnh.
  • Giữ bút cho bền. Rửa sạch bằng nước sau khi viết, treo cho khô tự nhiên. Bút hỏng vì bảo quản sai là khoản tốn không đáng có.
  • Ấn triện để sau. Khi đã viết được bài hoàn chỉnh hãy tính tới.

Chi tiết về từng món đồ có trong bài văn phòng tứ bảo.

Dụng cụ và bài luyện thư pháp
Dụng cụ và bài luyện thư pháp

Khó khăn về tư duy con chữ

Thư pháp làm việc với đường nét, hình khối và bố cục. Nhiều người thấy khó khi phải hình dung mỗi ký tự sẽ được viết ra sao, ghép với nhau thế nào.

Cách của tôi là luyện thường xuyên, tìm đọc sách chữ mẫu và viết đi viết lại cho đến khi thuộc lòng thể chữ của từng người viết. Khi đã thuộc, tay tự biết nét nào đi trước, nét nào nối sang nét nào, và đầu óc có chỗ để nghĩ đến bố cục.

Vài gợi ý cụ thể:

  1. Đọc mẫu trước khi viết: nét khởi ở đâu, thu ở đâu, chữ nghiêng hay thẳng.
  2. Viết theo thứ tự cố định: trái trước phải sau, trên trước dưới sau, ký tự trước rồi mới đến dấu.
  3. Thuộc nội dung và ước lượng số chữ với khổ giấy trước khi hạ bút.

Bạn nên đọc thêm bài phương pháp luyện chữ để nắm những lỗi mà đa phần người viết thư pháp hay mắc, và bài vì sao người mới học nên bắt chước.

Bài luyện tập của học viên lớp Thư pháp Việt Online
Bài luyện tập của học viên lớp Thư pháp Việt Online

Khó khăn trong việc duy trì

Đây là khó khăn tôi gặp ở học viên nhiều nhất. Có ba nguyên nhân hay gặp:

  • Ngại bày biện. Mỗi lần viết phải trải giấy, rót mực rồi lại rửa bút. Hãy dành một góc bàn cố định, để sẵn đồ.
  • Nóng vội. Muốn viết ngay câu dài, chữ bay bướm khi nét cơ bản chưa vững. Đúng trước, đẹp sau.
  • Luyện một mình. Không ai xem bài nên không biết mình sai ở đâu, lâu dần chán. Hãy tìm thầy, tìm bạn cùng viết và đưa bài cho người khác góp ý.
Bài luyện tập của học viên lớp Thư pháp Việt Online
Bài luyện tập của học viên lớp Thư pháp Việt Online

Câu hỏi thường gặp

Mỗi ngày chỉ có ít thời gian thì có nên học thư pháp không?

Nên, nếu mục đích là viết cho niềm yêu thích. Đều đặn mỗi ngày quan trọng hơn buổi tập dài.

Có cần mua đồ đắt tiền ngay từ đầu?

Không. Người mới chưa khai thác được hết bút tốt, giấy tốt. Hãy nâng cấp dần khi tay đã quen.

Tự học có vượt qua được những khó khăn này không?

Giai đoạn đầu rất khó, vì bạn không tự thấy lỗi của mình. Có người hướng dẫn sẽ tiết kiệm cả thời gian lẫn giấy mực.

Luyện tập thư pháp Việt (ảnh 3)
Luyện tập thư pháp Việt (ảnh 3)
Luyện tập thư pháp Việt (ảnh 4)
Luyện tập thư pháp Việt (ảnh 4)
Đọc thêm bài viết
GọiZalo