Xin chào quý độc giả của Thư Pháp Thanh Phong, ở những bài viết trước mình đã hướng dẫn các bạn về cách viết nét phương bút vuông vắn và nét viên bút mềm mại uyển chuyển. Trong bài viết này mình sẽ cùng các bạn tìm hiểu về một nét cũng khá đặc biệt trong thư pháp Việt đó chính là nét lộ phong. 

Lộ phong là gì?



Lộ phong là phương pháp vận bút sao cho từ lúc bắt đầu cho đến khi kết thúc của một nét tạo thành một nét để lộ rõ phần nhọn của bút. 

Trong thư pháp Việt thì sẽ có những thể chữ cần thể hiện được những góc cạnh nhọn mang những ý nghĩa cơ bản. Thứ nhất thể hiện cho những thứ rõ ràng, thứ hai là thể hiện cho sự gai góc và có một chút nguy hiểm ở trong con chữ.

Nét lộ phong được viết như thế nào?





Từ vị trí thẳng đứng của cây bút chúng ta chuyển sang hướng mà mình muốn di chuyển thực hiện động tác tác trọng bút và khinh lên dần để lộ ra hai đầu nhọn của nét. 

Dưới đây sẽ có một ví dụ so sánh khi mình sử dụng nét viên bút và việc mình đưa nhiều nét lộ phong vào con chữ. 



Yêu cầu và những lỗi thường mắc phải khi viết nét lộ phong

Thứ nhất trên cùng một đường thẳng chúng ta phải thực hiện được nét đó một cách bằng phẳng, thẳng.

Thứ hai việc trọng bút phải chia đôi nét thành hai phần bằng nhau. 

Lỗi chúng ta thường mắc phải là không tạo ra được một đường thẳng. Phần đầu hoặc phần cuối không được lộ phong sẽ có những đầu bị tưa ra chứ không phải là đầu nhọn. Tạo nét không được cân đều chủ yếu là do lực tay của chúng ta.

Một số lưu ý khi viết lộ phong 

Để viết được phần đầu của nét lộ phong thì các bạn phải lấy được mực bằng cách miết đều đầu bút vào thành nghiên sao cho nó thật nhọn. 

Phần thu bút thì đối với những cây bút có tính kiên, tráng kiện thì phần hồi phong lại rất là tốt. Nhưng đối với cây bút có tính chất mềm thì nó sẽ hơi khó khăn cho các bạn. Và để tạo ra nét lộ phong chúng ta sẽ có một số kĩ thuật. Khi nhấn nét xuống và khinh nét lên chúng ta có một mẹo là hơi xoay bút để tạo ra cái cạnh nhỏ của cây bút.

Các bạn xác định trung tâm của nét, chúng ta ra lực đến phần trung tâm, phần to nhất của nét rồi thì các bạn thực hiện động tác nhấc bút lên. 



Khi các bạn thực hiện được các đường ngang rồi chúng ta tập theo các hướng khác nhau. Và khi đã thành tạo với nét lộ phong rồi thì chúng ta có thể dễ dàng đưa vào các con chữ. 

Chúc các bạn thành công!

Xem hướng dẫn chi tiết tại đây. 


 Trong quá trình học tập thư pháp, bản thân tôi đã nhìn thấy rất nhiều người mặc dù bắt đầu việc luyện tập từ sớm, nhưng thành quả thì đôi khi lại chẳng được bao nhiêu.

Có những người còn quyết định từ bỏ việc luyện tập

Để nói rằng, việc học tập thư pháp là một quá trình lâu dài và bên cạnh đó những người học tập thư pháp phải thực sự nghiêm túc với quá trình này, với công việc này thì mới mong nhận được kết quả xứng đáng. Trong lớp học thư pháp hiện tại của tôi cũng vậy, mặc dù xuất phát có 100 người tham gia học tập nhưng cho đến nay, sau khi đã học được bốn tháng thì sĩ số lớp đã giảm xuống chỉ còn 2/3.


Nguyên nhân là gì?

 Có lẽ trong bài viết về những khó khăn của người luyện tập thư pháp, tôi đã nói cho các bạn trước đó rồi. Trong bài viết ngày hôm nay, tôi chỉ muốn nêu ra những cảm tưởng hiện nay của bản thân mình, rằng việc học thư pháp không thể một sớm một chiều và người học thư pháp, phải xác định được mục tiêu, mục đích một cách rõ ràng trước khi luyện tập. Chúng ta luyện tập vì mục đích gì, để kết giao bạn bè, hay để luyện tập cho tâm hồn, hay để có được những con chữ đẹp, hay là muốn dùng thư pháp để làm giàu.

Lúc đó, ta sẽ thấy rằng mỗi một người sẽ có những mục đích khác nhau và mục đích lớn bao nhiêu thì sự quyết tâm trong việc luyện tập của họ càng mạnh mẽ bấy nhiêu.

Dưới đây là một trong những ví dụ điển hình nhất về một học viên của tôi, sau hai tháng luyện tập, cô đã viết được một vài chữ cơ bản. Mặc dù thành quả này không đáng kể so với nhiều người, nhưng đó là tín hiệu vui và là niềm động viên xứng đáng cho bản thân tôi tiếp tục nỗ lực, cống hiến nhiều hơn nữa cho sự nghiệp giáo dục, giảng dạy bộ môn này. 











Trong bài viết ngày hôm nay, mình xin đưa ra một số những khó khăn mà bản thân mình đã từng trải qua, kèm theo đó là những cách mà mình đã sử dụng để hạn chế những khó khăn đó. 

Mình mong rằng từ những khó khăn này, những người đọc bài viết có thể xây dựng được cái nhìn toàn cảnh hơn về con đường luyện tập mà chúng ta chuẩn bị bước tiếp. Tránh được những sai lầm không đáng có và đi đến thành công một cách nhanh chóng hơn, an toàn hơn.

Khó khăn về thời gian



Một người luyện tập thư pháp chuyên nghiệp thường sẽ bỏ ra khoảng 12 tiếng một ngày để luyện tập, ròng rã như thế trong khoảng từ mười lăm cho đến hai mươi năm thì mới mong đạt được thành tựu nhất định. Đối với các nhà thư pháp ở Trung Hoa, có hàng trăm hàng nghìn người viết nhưng số người trở thành thư gia chỉ được điểm trên đầu ngón tay. Điều này chứng tỏ, việc luyện tập với cường độ rất cao và công phu là một trong những yếu tố tiên quyết nhất để tạo nên những tay bút giỏi. Nếu như bạn đang bắt đầu luyện tập thư pháp, bạn nên xác định rõ mục đích thực sự của mình trong việc luyện tập là gì. 

Ví dụ như, bạn chỉ muốn viết để thỏa lòng mong ước, viết để cho người khác được chiêm ngưỡng con chữ của bạn, hãy viết để trở thành một người viết chữ chuyên nghiệp và có thể kiếm tiền từ công việc viết chữ, thì những mục tiêu đó cũng sẽ cần bạn phải đánh đổi một cái giá nhất định về vốn thời gian mà bạn có.

Khó khăn về tài chính



Bộ môn thư pháp là một trong những bộ môn có đòi hỏi về mặt kinh tế rất lớn. Những người luyện chữ ngày xưa, thường có xuất thân từ trong những gia đình quý tộc, những gia đình có điều kiện về kinh tế, tài chính, để chăm lo cho họ về những đồ dùng, dụng cụ học tập. Một số những chi phí cao nhất mà thư pháp tiêu tốn của các bạn không ít những khoản chi bao gồm: tiền giấy, tiền bút, tiền mực, tiền nghiên, tài liệu tham khảo, ấn triện, chấn chỉ,.... Đôi khi, đối với những người lâu năm, khi chúng ta viết một tác phẩm nghệ thuật, việc cho ra đời một bức thư đạt tiêu chuẩn cũng sẽ tốn rất nhiều những bản thảo, những lần viết sai để rồi mới mang lại cho chúng ta một sản phẩm như ý. 

Tuy vậy, trong thời điểm hiện nay, những đồ dùng, dụng cụ học tập thư pháp có rất nhiều và đa dạng. Chúng ta có thể lựa chọn những đồ dùng này với chi phí rất hợp lý tại các trang mạng điện tử, các bạn ở xa những cửa hàng thư pháp để có thể mua được những sản phẩm, đồ dùng phục vụ cho việc học tập, với chi phí rất rẻ.

Khó khăn về tư duy viết lách



Đối với nhiều người mà nói, thư pháp là bộ môn nghệ thuật làm việc chủ yếu với các đường nét, hình khối và bố cục. Nhiều người sẽ cảm thấy khó khăn khi tư duy những ký tự khác nhau, tuy nhiên đối với cá nhân mình, mình chọn việc tập luyện thường xuyên, tìm đọc các sách chữ mẫu và viết đi viết lại nhiều lần đến khi thuộc lòng thể chữ của từng thư gia. 

Nói đến việc này, mình khuyên các bạn nên đọc lại bài những sai lầm trong việc viết thư pháp mà mình đã viết để nắm được những lỗi mà đa phần các bạn viết thư pháp hay mắc phải.

học thư pháp Việt
Trong quá trình học thư pháp Việt, đối với những người mới học, mình xin lưu ý với các bạn một số những vấn đề cần tránh. Đây là những sai lầm cơ bản mà nhiều người gặp phải khi mới tiếp xúc với thư pháp và mới bắt đầu rèn luyện bộ môn nghệ thuật này.

Đây cũng là một trong những bài viết mình đã đầu tư khá nhiều công sức và thời gian để hoàn thành nó phục vụ các quý độc giả của thư pháp Thanh Phong, chính vì thế nếu có thời gian mong bạn hãy giúp mình chia sẻ bài viết này đến với nhiều người hơn. Không dài dòng thêm nữa, sau đây là 5 sai lầm cần tránh khi học thư pháp Việt

1. Cách cầm bút

học thư pháp Việt
Cách cầm bút là điều đầu tiên mỗi người viết thư pháp phải học
Khi mới bắt đầu tập thư pháp, việc đầu tiên mà mỗi chúng ta được hướng dẫn chính là việc làm quen với cây bút, cách cầm bút đúng sẽ giúp cho mỗi người dễ dàng cảm nhận và điều khiển được ngọn bút theo ý mình và ngược lại, cầm bút sai cách sẽ khiến chúng ta gặp phải khó khăn trong cách vận nét, đôi khi có những nét bút không thể viết được nếu như cầm bút sai.

Chính vì vậy, hãy lưu ý cách cầm bút đúng tư thế và tìm hiểu rõ hơn về cách cầm bút thông qua bài viết "Phương pháp luyện chữ thư pháp" mà mình đã từng đề cập với các bạn trong những bài viết trước đây.

2. Tư thế viết chữ

học thư pháp Việt
Tư thế viết thể hiện cốt cách, tinh thần của người cầm bút
Tư thế viết thư pháp là một trong những yếu tố mà mình thấy rằng có nhiều người mắc lỗi sai nhất, do việc viết thư pháp cần phải tập trung cao độ nên mình thấy rất nhiều người khi viết thư pháp còng hết lưng, ép sát mặt xuống trang giấy với mong muốn điều khiến tốt hơn nét bút của mình.

Đây là những lỗi sai về cơ bản mà chính bản thân người tập luyện thư pháp cũng khó có thể thấy được, chỉ khi được tập luyện chung với người khác hoặc có thầy giáo hướng dẫn thì lỗi này mới được khắc phục một cách triệt để.

Khi viết, hãy ngồi thẳng, mắt hướng xuống giấy, kể cả với các tư thế khác cũng phải thể hiện được sự phòng khoáng, thoải mái, ngay thẳng của người viết. Tránh tình trạng gù lưng, còng người làm gây mất thiện cảm với những người xem.

3. Luyện tập liên tục

học thư pháp Việt
Nên có một vài khoảng thời gian nghỉ ngơi trong quá trình tập luyện
Nhiều người khi mới bắt đầu tập luyện thư pháp thường lao vào tập ngày tập đêm với hy vọng rằng sẽ tiến bộ lên một cách nhanh chóng. Điều này là một suy nghĩ rất đúng đắn và đáng ghi nhận, nhưng bạn nên nhớ rằng việc cố gắng làm một việc gì đó trong thời gian dài đôi khi cũng gây nên những hậu quả ngược chiều.

Tốt nhất là thay vì chúng ta tập luyện liên tục trong vòng 4 đến 5 tiếng thì hãy phân chia buổi học ra nhiều tiết học nhỏ, có một vài quảng nghỉ giữa buổi tập để tinh thần được thoải mái, nghỉ ngơi và hình dung lại những gì chúng ta vừa học.

"Vật cực thì dễ phản", vậy nên cách làm này sẽ giúp bạn cải thiện một cách đáng kể chất lượng của mỗi buổi học. Hãy thử và cảm nhận nhé!

4. Nóng vội, bỏ qua giai đoạn

học thư pháp Việt
Luyện tập là cả một quá trình, ăn cắp giai đoạn không thể thành công
Một suy nghĩ mà khá nhiều người mắc phải đó chính là việc mong muốn mau mau chóng chóng vượt qua các bộ nét cơ bản để tiến tới học đại tự, tiểu tự, ghép bố cục rồi ghép chữ, nhưng về thực tế thì đây lại chính là một sai lầm lớn đối với bất cứ ai mới tập thư pháp.

Chúng ta nên nhớ rằng đối với những người có nhiều năm kinh nghiệm, họ vẫn phải thường xuyên tập luyện lại các nét bút pháp cơ bản hàng ngày, chính vì thế việc ăn cắp giai đoạn, nóng vội trong việc luyện tập thư pháp không những gây phản tác dụng mà còn khiến cho các bạn tiếp tục mắc phải các sai lầm tiếp theo trong chương pháp, bố cục khi mà tay đã quen với những lỗi sai, sẽ rất khó để sửa chữa được lại.

Bởi vậy nên mình vẫn khuyên các bạn nên chú tâm, bình tĩnh, tập luyện cho thật tốt từng nét một trước khi chuyển sang tập các nét tiếp theo.

Gợi ý bạn đọc bài viết "Cách giúp bạn tập trung khi học thư pháp"

Thư pháp là môn học tu tâm, dưỡng tính, chính vì thế nếu bản thân bạn có suy nghĩ nóng vội mong muốn sớm đạt được những thành tựu thì nên dẹp bỏ ngay suy nghĩ ấy trước khi quá muộn.

5. Không luyện tập thường xuyên

học thư pháp Việt
Người lười biếng thì không nên học thư pháp. Học thư pháp thì không lười biếng
Trái với việc luyện tập liên tục, không luyện tập thường xuyên là việc bạn bỏ bê luyện tập trong một thời gian dài hoặc không có lịch trình tập luyện cụ thể, thời gian tập luyện cũng cách xa nhau quá nhiều, khiến cho trình độ của bạn khó được cải thiện.

Thư pháp là bộ môn đòi hỏi cực kỳ nhiều thời gian và công sức, cho dù là những người có thiên hướng bẩm sinh trong nghệ thuật, việc tập luyện thường xuyên vẫn là một trong những yếu tố quan trọng, hàng đầu quyết định sự thành công hoặc thất bại của mỗi thư pháp gia.

Những lý do thường thấy đối với những người mới học viết thư pháp chính là "Không có thời gian", "Không có điều kiện" để tập luyện.

Nhưng thực chất đối với bản thân mình thì lời khuyên lớn nhất chính là:

"Nếu bạn có thời gian để làm những việc khác, thì chẳng có lý do gì bạn không có thời gian để tập thư pháp"
Chỉ cần bỏ ra ít nhất 30 phút một ngày là cũng đủ để chúng ta nâng cao khả năng bút pháp của bản thân.

Một số người nói với mình rằng họ sống cùng với người khác, đồ viết thư pháp lại đòi hỏi quá nhiều thứ, nào là mực, nào là bút, nào là giấy tập...

Thì lời khuyên của mình chính là "Nếu bạn không sẵn sàng bày biện những thứ ấy ra cho mỗi buổi tập, thì cũng đồng nghĩa với việc bạn nên từ bỏ thư pháp vì nó giành cho những người thực sự mang trong mình niềm đam mê, yêu thích, và thực sự mong muốn tìm đến một bộ môn nghệ thuật giúp họ tu tâm, dưỡng tính, rèn luyện tinh thần".

Thời điểm khó khăn nhất chính là lúc trước khi chúng ta bắt đầu làm một việc gì đó, thế nên thay vì cứ ngồi đó phân vân về việc có nên làm hay không, hãy xắn tay áo lên để bắt tay ngay vào hành động. Nếu bạn có quá ít thời gian, hãy tập trung thật nhiều vào chất lượng của mỗi buổi tập, luyện nét nào, chắc nét ấy thay vì lan man tập mỗi thứ một chút, hoặc đang tập thì lại bị phân tán bởi những việc làm khác gây mất tập trung, giảm chất lượng buổi tập luyện.

Trên đây là một số lưu ý của Thư pháp Thanh Phong về những sai lầm cần tránh khi học thư pháp Việt. Rất mong rằng bài viết này sẽ giúp ích cho những bạn mới tập viết nhìn nhận một cách đúng đắn hơn và có được những kế hoạch tập luyện đúng đắn trong tương lai.



Thư pháp Thanh Phong

DỊCH VỤ ÔNG ĐỒ

VIẾT THƯ PHÁP CHUYÊN NGHIỆP

LUYỆN TẬP HÀNG NGÀY