Một
trong những câu hỏi mà người mới học thư pháp thường băn khoăn nhất chính là:
“Người mới nên chọn loại bút nào để viết cho dễ?”
Nghe
thì đơn giản, nhưng thật ra đây lại là điều khiến rất nhiều người mất khá nhiều
thời gian và đôi khi là cả… tiền bạc, mới hiểu được đâu mới là cây bút phù hợp
với mình.
Vậy
rốt cuộc, khi chọn bút lông, chúng ta đang chọn điều gì?
Chọn bút vì điều gì?
Nói
một cách đơn giản và “sòng phẳng”, người mới thường lựa chọn bút dựa trên 3 yếu
tố cơ bản:
Mỗi
loại bút sẽ phù hợp với một kiểu trình bày khác nhau.
Viết chữ lớn cần đầu bút khác, viết tiểu tự hay chữ nhỏ lại cần loại bút khác.
Nếu
bút quá to so với khổ chữ, nét viết sẽ khó kiểm soát.
Ngược lại, bút quá nhỏ lại khó tạo được độ bay và lực cho nét chữ.
2.
Phát huy được thế mạnh của thể chữ
Mỗi
thể chữ sẽ có một “tính cách” riêng:
- Chữ chân phương cần độ ổn định
- Chữ hành cần sự linh hoạt
- Chữ phá cách cần độ bung nét và biến
hóa
Một
cây bút phù hợp sẽ giúp người viết phát huy được tinh thần của thể chữ mình
đang theo đuổi.
3.
Giảm thiểu nhược điểm của người mới
Người
mới học thư pháp thường gặp các vấn đề như:
- Tay còn run
- Chưa kiểm soát được lực bút
- Khó giữ độ đều nét
- Thiếu cảm giác với mực và giấy
Lúc
này, một cây bút dễ điều khiển sẽ giúp việc luyện tập trở nên nhẹ nhàng hơn rất
nhiều.
Nhưng thực tế thì sao?
Vấn
đề nằm ở chỗ: Người mới liệu đã thật sự cảm nhận được những điều kể trên chưa?
Đa
phần câu trả lời là… chưa.
Khi
mới bắt đầu học thư pháp, rất khó để phân biệt:
- Bút nào giữ nước tốt
- Bút nào đàn hồi hơn
- Loại nào hợp với nét hành
- Loại nào dễ kiểm soát cho người mới
Nhiều
khi nhìn thì giống nhau, nhưng chỉ khi đặt bút xuống giấy mới thấy cảm giác
hoàn toàn khác.
Đó
cũng là lý do vì sao có một thực tế rất quen thuộc trong giới học thư pháp:
Người
mới thường phải mua sai vài lần mới biết đâu là cây bút phù hợp với mình.
Sai một chút cũng là cách để hiểu sâu hơn
Trong
quá trình học thư pháp, không phải bài học nào cũng đến từ “chân lý đúng ngay từ
đầu”.
Rất
nhiều kinh nghiệm thực sự lại đến từ:
- Những lần chọn sai bút
- Những nét chữ chưa đẹp
- Những lần viết không ra ý
- Hay cảm giác “cây này không hợp mình”
Nhưng
chính những điều đó mới giúp người học dần hiểu:
- Tay mình hợp loại bút nào
- Thể chữ mình theo đuổi cần gì
- Và cách điều khiển bút ra sao để tạo
nên một nét chữ có hồn
Người
mới nên bắt đầu như thế nào?
Nếu
bạn mới học thư pháp, điều quan trọng nhất không phải là tìm cây bút “đắt nhất”
hay “xịn nhất”.
Thứ
cần thiết hơn là:
- Một cây bút dễ kiểm soát
- Phù hợp với trình độ hiện tại
- Và đủ để bạn kiên trì luyện nét mỗi
ngày
Bởi
suy cho cùng, bút chỉ là công cụ. Tinh thần của nét chữ vẫn đến từ sự luyện tập
và cảm nhận của người cầm bút.
Và
đôi khi, hành trình đi tìm “cây bút phù hợp” cũng chính là một phần rất đẹp của
hành trình học thư pháp.
